Boek over bedrijven Stampersgat: ‘Allemaal verdwenen. Weg!’

In steeds meer dorpen verdwijnen winkels en voorzieningen uit het straatbeeld. Ook Stampersgat herkent dat beeld maar al te goed. Terwijl het dorp opnieuw afscheid neemt van winkels, presenteert de heemkundekring een boek dat vastlegt wat er allemaal al verdwenen is.

Uit een analyse van CBS-data door de regionale omroepen blijkt dat in 51 procent van alle buurten en dorpen de bereikbaarheid van noodzakelijke voorzieningen de afgelopen vijf jaar is verslechterd. “Ja, dat is hier niet anders”, zegt Jan van Merrienboer van de heemkundekring. “We merken zelf dat nu de laatste zaken gaan verdwijnen.” De bakker sluit binnenkort zijn deuren en ook de woninginrichting aan de overkant stopt dit jaar. “Dan hebben we nog een garage en we hebben nog een kapster”, zegt hij. “En dat is alles wat we dan nog hebben.”

Levendige dorpskern

Waar nu vooral woonhuizen staan, zat ooit een levendige dorpskern. “We hadden hier een slager, een drogisterij”, zegt Jan van Aken terwijl hij samen met Merrienboer op het J.F. Vlekkeplein loopt. “Allemaal verdwenen. Weg!” Van Merrienboer somt op: “We hadden twee kleine supermarkten, twee bakkers en we hadden zelfs op een gegeven moment twee slagers.” Ook drogisterijen, een loonbedrijf en een aardappelhandel en kolenhandel maakten ooit deel uit van het dagelijkse leven in het dorp.

Het gezelligste café van het dorp was hier

Niet alleen winkels verdwijnen. “Het gezelligste café van het dorp was hier”, klinkt het terwijl ze naar een pand in de Dennis Leestraat wijzen. “Daar heb ik heel wat uren doorgebracht. Dat was echt een trekpleister.” Ambachtelijke bedrijven, schilders en kleine ondernemers zijn inmiddels net zo goed uit het straatbeeld verdwenen.

Die geschiedenis dreigde te vervagen en juist daarom ging Heemkundekring Parel aan de Welen aan de slag. “We hebben alles opgediept wat we konden vinden”, vertelt Van Merrienboer. “Uit archieven, uit verhalen van mensen, uit oude informatie.” Het resultaat is het boek Verdwenen middenstand Stampersgat, waarin ruim een eeuw dorpsleven wordt beschreven. “Wat er destijds allemaal was, wat ondertussen verdwenen is en zelfs wat er op touw staat om te verdwijnen.”

Middenstand

De titel dekt volgens de samenstellers niet eens helemaal de lading. “We noemen het de verdwenen middenstand, maar we nemen ook allerlei kleine bedrijfjes mee die er geweest zijn en die nu ook weg zijn”, leggen ze uit. Het boek schetst zo een compleet beeld van het economische hart van het dorp door de jaren heen.

Er zijn inmiddels geen winkels meer in Stampersgat waar het boek verkocht kan worden. Bestellen gaat daarom via e-mail ([email protected]). De belangstelling is groot. “We begonnen voorzichtig met een oplage van 75”, zegt Van Merrienboer. “Daarna hebben we een tweede druk van 25 gedaan. Nu zitten we op honderd exemplaren en er zijn al bijna dertig bestellingen voor een derde druk. Het is boven verwachting.”