Breuk tussen PvdA en GroenLinks Tholen: partijen gaan zelfstandig de verkiezingen in

Het is de provinciale besturen van de Zeeuwse tak van GroenLinks en PvdA niet gelukt om de partijen samen op het kiesbiljet in Tholen te krijgen. De partijen hebben daarom besloten om zelfstandig deel te nemen aan de komende gemeenteraadsverkiezingen. Volgens GroenLinks is de reden van de breuk een té starre houding van de PvdA rondom het opstellen van de kieslijst.

Door Tomlin Smits en Han Verbeem

Volgens Aart Blok, voorzitter van GroenLinks SD/Tholen, weigerde PvdA Tholen de conceptuele kandidatenlijst bij de leden in stemming te brengen. “Dat maakt het onmogelijk om gezamenlijk deel te nemen.”

Blok noemt het “een zeer pijnlijke maar noodzakelijke keuze, omdat de PvdA de ledendemocratie niet respecteert.” Acht jaar geleden was Tholen één van de eerste gemeenten waar beide partijen gezamenlijk deelnamen aan de gemeenteraadsverkiezingen.

Lijsttrekker hét struikelblok

De essentie van de breuk is volgens Blok, dat de leden van het PvdA-bestuur Tholen geen keuze hebben gehad bij het kiezen van de lijsttrekker. Zo zou het PvdA bestuur al maanden gedreigd hebben op te stappen als Jan Heshof niet bovenaan de kieslijst zou komen. Volgens GroenLinks is dat aan de leden om te beslissen.

Ook zou de PvdA hun leden hebben verboden om op de gezamenlijke GroenLinks-PvdA ledenvergadering van 20 december tégen de concept-kandidatenlijst te stemmen. Daarbij vielen stevige woorden, met verwijten als “rattenstreek.” Een door het PvdA-afdelingsbestuur uitgenodigde journalist van De Eendrachtsbode tekende alles op, tot groot ongenoegen van GroenLinks. “Kandidaatstellende ledenvergaderingen horen immers besloten te zijn, het gaat over mensen.”

Afspraken gemaakt

Maar Heshof zegt dat al geruime tijd was afgesproken dat hij lijsttrekker zou worden. “Er is een afspraak gemaakt dat ik op plek 1 zou komen en Nancy Raas-Tophoven van GroenLinks op de tweede plek. Daar hebben beide besturen ook akkoord voor gegeven.” Ondanks de onderlinge wrijving hebben de besturen van zowel PvdA als GroenLinks toch nog geprobeerd om een compromis te sluiten. Daarbij zou Heshof wel op plek 1 staan, maar na twee jaar het fractievoorzitterschap overdragen. De leden van GroenLinks gingen daar echter voorliggen.

Dat voelde Heshof al aankomen. “Op die desbetreffende ledenvergadering waren er plotseling wel erg veel leden van GroenLinks. Toen voelde ik al aan: hier zit iets niet goed.” Het bestuur van GroenLinks zou toen geëist hebben dat op de bovenste vier plekken van de kieslijst uitsluitend GroenLinksers zouden komen. “Het bestuur verschuilt zich gewoon achter haar leden. Maar ik heb toen ook gezegd: ik vind dit echt een rattenstreek”, aldus Heshof.

Administratieve complicaties

Volgens Blok dreigde het PvdA bestuur toen opnieuw om op te stappen. “Voor GroenLinks was de maat toen overvol. De kandidaten namens GroenLinks Tholen hebben daarop laten weten niet meer op één lijst te willen met Jan Heshof en de samenwerking met dit PvdA bestuur niet functioneel te vinden”, aldus Blok. Ook Heshof heeft daarop aan zijn partijbestuur laten weten niet gezamenlijk met GroenLinks de verkiezingen in te willen. “Ik had het ook graag anders gezien, maar het is niet anders. Ik vind het echt bezopen hoe GroenLinks met iemand omgaat die al twintig jaar in het vak zit.”

Doordat beide partijen afzonderlijk meedoen bij de verkiezingen, betekent dit dat ze zich ook afzonderlijk als nieuwe deelnemende partijen moeten aanmelden – en dat zorgt voor administratieve complicaties. Blok verwacht echter dat alles nog op tijd rond is.

GroenLinks Tholen zal ook met een eigen verkiezingsprogramma de campagne ingaan, dat op enkele punten afwijkt van het eerder voorgestelde gezamenlijke programma. “De bekende GroenLinks-standpunten over duurzaamheid en milieu zullen wat nadrukkelijker aan de orde komen”, merkt Blok op. Uiterlijk februari komen beide partijen naar buiten met elk een eigen kandidatenlijst, een eigen programma en een eigen campagnelijn.

Naderende fusie

Met de naderende fusie tussen beide partijen is er nu wel een bijzonder vervelende situatie ontstaan. “Maar onder de huidige omstandigheden was er geen andere optie. GroenLinks Tholen roept de leden van de PvdA op om zich aan te sluiten bij GroenLinks”, stelt Blok. Daar is Heshof alleen niet bang voor. “Wij zijn niet bang om leden te verliezen hoor. Zelfs raadsleden uit Steenbergen hebben mij al gebeld met de tekst: hou uw poot stijf.”