De Holland: Van werkvloer tot liefdesverhaal en van gieterij tot proeflokaal

Ondanks het winterse weer was het zondag opvallend druk in de hallen van het voormalige gieterijcomplex De Holland. Tijdens Laat De Holland maar Borrelen liepen(oud-)werknemers, familieleden en nieuwsgierige Bergenaren die iets met de plek hebben – of er altijd al eens binnen wilden kijken- af en aan. Sommigen kwamen met foto’s, boeken, gereedschappen, krantenartikelen of verhalen. Alles draagt bij aan een groeiend archief waarmee de toekomst van cultureel proeflokaal vormgegeven gaat worden.

Mede-initiatiefnemer en kunstenaar Annemarieke van Peppen kijkt tevreden rond in de ijskoude maar sfeervolle hal. Tientallen bezoekers lopen rond in de ruimte die rauw en industrieel oogt. In en om de hal liggen boten in winterstalling. “Dit zijn de hallen die onderdeel waren van de gieterij. Een hoop erfgoed, en in de toekomst zetten we hier Cultureel Proeflokaal De Holland neer.” Van Peppen neemt het initiatief samen met stichting Atelier van Peppen en Robert Bruijs.

Gieterij

Van Peppen is onder de indruk van de hoge opkomst. “We hebben een oproep geplaatst: heb jij bij de gieterij gewerkt? Of je voorouders? Heb je nog spullen? Kom ze met ons delen. Je foto’s, je spullen, je verhalen.” Die oproep sloeg aan. Bezoekers vertellen ter plekke hun herinneringen, die worden vastgelegd en later gedigitaliseerd.

Familiegeschiedenis

Voor oud-wethouder Letty Demmers is de middag duidelijk meer dan een cultureel uitje. “Mijn mans vader heeft hier veertig jaar gewerkt”, vertelt ze. “Hij kreeg een gouden horloge en onderscheidingen. Ook mijn zwager werkte hier. Er is dus een stukje familiegeschiedenis dat je hier terugziet.”

Ook Wietske Huismans is speciaal gekomen. “Ik was nieuwsgierig naar de foto’s en verhalen”, zegt ze, “maar het is ook een eerbetoon aan mijn vader. Hij heeft hier zijn hele leven keihard gewerkt, bij de ovens en in de poetskamer.”

Volgens Demmers speelde De Holland een grote rol in het sociale leven van de stad. “Het heeft enorm veel betekend voor de regio. Niet alleen door het werk, maar ook sociaal: Sinterklaasfeesten, de voetbalvereniging van De Holland, het Holland Bal.”

Holland Bal

Dat Holland Bal heeft voor Huismans een bijzondere betekenis. Ze laat een zwart-witfoto zien die veel bekijks trekt. “Dit is de eerste ontmoeting tussen mijn ouders. Mijn vader werkte hier al in 1957. Mijn moeder wilde naar het Holland Bal en kon via via aan een kaartje komen. Mijn vader regelde dat en zei: dan wil ik haar ook zien. Zo is het gegaan. Ze zijn altijd bij elkaar gebleven.”

Dit verhaal en nog vele andere verhalen zijn genoeg materiaal voor Van Peppen om mee aan de slag te gaan de komende tijd. Hoe en wanneer de oude hal getransformeerd wordt weet ze nog niet precies. “Het blijft in ieder geval rauw”, zegt ze. “De kapotte ramen worden gefixt, er komt een nieuwe vloer en een nieuw dak. Achterin komt horeca en hier mijn atelier.” Later volgen meerdere ateliers, voorstellingen en tentoonstellingen. “Erfgoed, kunst en moderne kunst komen hier samen. We willen die verbinding leggen tussen wat was, wat is en wat gaat komen.”