Gemeente Etten-Leur wil drank- en drugsgebruik aanpakken met IJslands model

Via een speciaal data-gedreven model heeft de IJslandse overheid het drank- en drugsgebruik onder jongeren sterk laten dalen. Daarom zagen fractieleden van de VVD en GroenLinks/PvdA in de gemeente Etten-Leur ook kansen om dit model toe te passen. Nadat hier vorig jaar een motie over ingediend is komt de gemeente nu met de huidige stand van zaken en vervolgstappen.

Het IJslands model, wat in Nederland bekend staat onder de naam Opgroeien in een Kansrijke Omgeving (OKO), is ontwikkeld om middelengebruik onder jongeren (12-18 jaar) te voorkomen en hun leefwereld te verbeteren. De bedoeling is dat via samenwerkingen tussen ouders, scholen, sportverenigingen en de gemeente er een goede monitoring en stimulans voor gezonde vrijetijdsbesteding ontstaat.

Die samenwerking is belangrijk omdat jongeren jaarlijks anoniem een vragenlijst kunnen invullen waarin getoetst wordt wat de grootste risico’s zijn. Ook kan de gemeente zo vaststellen welke beschermende acties er ondernomen moeten worden en welke partijen ze daarvoor moeten inzetten. Hierdoor zijn er geen vaste maatregelen, maar kan de gemeente per situatie kijken wat nodig is.

De stand van zaken

Het afgelopen half jaar heeft de gemeente Etten-Leur bekeken welke onderdelen van de methode al zijn toegepast. Er zijn bijvoorbeeld al meerdere preventieve campagnes zoals NIX18 en Stoptober ingezet. Daarnaast maakt de gemeente al gebruik van de monitoring van de GGD om bijvoorbeeld selectieve preventie toe te passen. Verder is de gemeente diverse samenwerkingen aangegaan met onder andere Halt en jongerenwerk, en er is al stimulans voor gezonde vrijetijdsbesteding in de gemeente.

Wat nog wel ontbreekt is dat de informatie van de GGD niet altijd teruggekoppeld wordt. Daardoor kunnen de partners zelf niet aan de slag met de informatie. “Ouders zijn op dit moment ook niet structureel betrokken op het gebied van middelengebruik. Wél merken we dat er soms betrokkenheid is maar dat dat vooral incidenteel is”, vertelt de gemeente. Om het model juist toe te passen is het belangrijk om hier verandering in te brengen. De gemeente moet ook nog een langetermijnstrategie en een plan voor structurele financiering maken om alles in goede banen te leiden.

Wat nu

Om de aanpak van drank- en drugsgebruik goed toe te kunnen passen moet de gemeente Etten-Leur nog flinke stappen zetten. Ze moeten er bijvoorbeeld minimaal vier jaar mee aan de slag, maar de echte effecten zijn pas over langere termijn te zien. “Een langere aanpak dan vier jaar is daardoor wenselijk”, zegt de gemeente Etten-Leur. Jaarlijks zal deze aanpak zo’n zestienduizend euro kosten. Ook zullen er kosten gemaakt moeten worden om extra GGD-monitoring en meer activiteiten voor jongeren mogelijk te maken.

Daarom heeft gemeente Etten-Leur de keuze gemaakt een eigen versie van de OKO-aanpak te maken, in plaats van de officiële aanpak toe te passen. Rond de zomer zal de gemeenteraad een plan van aanpak gepresenteerd krijgen. Zo kan Etten-Leur samen aan een gezondere toekomst werken.