Met nieuwe bewoners willen broeders Sint Marie Huijbergen voor de toekomst behouden

Het historische broederhuis Sint Marie in Huijbergen moet ook in de toekomst een plek blijven voor religie, bezinning en gemeenschapsleven. De Broeders van Huijbergen zoeken daarom mensen die een nieuwe leefgemeenschap willen vormen waarin duurzaamheid, ecologie en franciscaanse waarden centraal staan. Zaterdag krijgen belangstellenden tijdens een open dag de kans om kennis te maken met de plannen en de locatie.

Het broederhuis aan de Boomstraat in Huijbergen staat op historische grond waar al vanaf de dertiende eeuw religieus leven is. “De Wilhelmieten zijn hier met een bidklooster gekomen op aanvraag van de heren van Breda om het hele gebied te ontginnen en veilig te maken”, legt Franck Ploum uit. Hij is sinds 2017 bestuursondersteuner van de congregatie Broeders van Huijbergen.

Wilhelmieten

In de negentiende eeuw vertrokken de Wilhelmieten. Op verzoek van de bisschop van Breda kwam er een nieuw klooster, waar de Broeders van Huijbergen ontstonden. Het klooster groeide uit tot een omvangrijke gemeenschap waar (wees)kinderen werden opgevangen. “Er was een groot internaat. In de jaren zestig zaten hier 500 mensen.”

De religieuze gemeenschap is inmiddels flink kleiner geworden. “De Broeders van Huijbergen zijn nog met een klein groepje. In Indonesië zijn de Broeders van Huijbergen groot en gaat de congregatie ook verder. Maar hier in Nederland zal het in deze vorm niet verder gaan. Er wonen hier nu nog vijftien broeders die allemaal op leeftijd zijn. Zij zoeken dus naar een manier om deze belangrijke plek te behouden voor de toekomst.”

Er wordt gezocht naar mensen die het gebouw bewonen, maar ook de tuinen en het park onder beheer zal gaan nemen.

Dat betekent niet dat het leven van de broeders precies moet worden voortgezet. De nieuwe gemeenschap moet vooral aansluiten bij de waarden die de congregatie al die jaren heeft uitgedragen. ”De broeders leven volgens de leefregels van Franciscus. Dat religieuze aspect en de aandacht voor milieu, voor duurzaamheid en ecologie komen hier bij elkaar. Er wordt gezocht naar een nieuwe leefgemeenschap die een deel van het gebouw zal gaan bewonen, maar ook de tuinen en het park onder beheer zal gaan nemen.”

De afgelopen jaren werd samengewerkt met leefgemeenschap De Huijberg, die in 2018 werd opgericht. “Die leefgemeenschap is helaas gestopt. We hebben wel gezien wat een soort vliegwiel zo’n gemeenschap kan zijn voor mensen die dan hiernaartoe komen en mee willen leven of mee willen werken. Van weekenden voor een week of voor langere tijd.” De nieuwe leefgemeenschap wordt opgezet in samenwerking met Veni Ventus, een landelijke organisatie die zich bezighoudt met de inhoudelijke herbestemming van kloosters.

Je moet ook een religieuze, spirituele interesse hebben.

De nieuwe gemeenschap staat open voor verschillende soorten huishoudens. Alleenstaanden, stellen en gezinnen kunnen zich aanmelden. Ploum hoopt uiteindelijk een groep van vijftien tot twintig mensen bij elkaar te krijgen. “Deze plek is iets voor je als je graag in een groep wil wonen en als je naast je eigen leven ook actief wil zijn op het gebied van duurzaamheid, ecologie en het franciscaanse leven”, zegt Ploum. “Je moet ook een religieuze, spirituele interesse hebben of voor die leefwijze staan.”

Woningnood

In plek als deze om te wonen kan aantrekkelijk klinken in deze tijd van de woningnood. Toch waarschuwt Ploum dat een woonplek op het kloosterterrein niet het belangrijkste uitgangspunt mag zijn. “Ik denk dat als het alleen maar gericht is op het feit dat er woningnood is, mensen niet hier op de goede plek zijn. Het moet echt een intrinsieke motivatie zijn om vanuit die franciscaanse waarden een bijdrage te willen leveren, gasten te ontvangen en daar ook een deel van je tijd en van je leven voor in te willen zetten.”

De toenemende interesse in allerlei kerkelijke activiteiten geeft de congregatie vertrouwen in de toekomst. Volgens Ploum zijn mensen opnieuw op zoek naar religieuze verdieping. “Je ziet het zowel in katholieke als protestantse kerken. Mensen zijn op zoek, dus dat is belangrijk.”

Behoud

Ook is het voor de broeders belangrijk dat de religieuze plek behouden blijft. “Want het zijn belangrijke plekken voor mensen, voor de aarde, voor de natuur en ook voor het leefbaar houden van dorpen zoals Huijbergen.” De hoop is dat het gebied op termijn door de gemeente wordt bestempeld als beschermd dorpsgezicht.

Open dag

De belangstelling voor de eerste kennismaking is er in ieder geval. Voor de open dag van aanstaande zaterdag hebben zich al 55 mensen aangemeld. “We starten met een open dag en dan is er voor degenen die echt serieuze belangstelling hebben in maart een kennismakingsweekend. We hopen dat we binnen driekwart jaar wel een start kunnen maken. In ieder geval met kwartiermakers die de grond bouwrijp gaan maken voor de leefgemeenschap, om het zo maar te zeggen.”

Ploum kijkt met vertrouwen uit naar de komst van een nieuwe gemeenschap. “Wij geloven er helemaal in en zijn ervan overtuigd dat er mensen zijn die dat ook graag willen. Er zijn tientallen van dit soort leefgemeenschappen in Nederland. Van heel klein tot heel groot en van heel jong tot al tientallen jaren. En we denken dat het hier ook echt mogelijk is. En we zien daar zeker naar uit.”