Het bestrijden van bosbranden is meer een preventie­kwestie volgens Veiligheids­regio

Nu de temperaturen weer oplopen, neemt de droogte ook weer toe in ons land. Bij droogte ligt ook het gevaar van bosbranden op de loer. De Veiligheidsregio Midden- en West-Brabant (VRMWB) legt de nadruk op het voorkomen van dit soort branden.

Twan Hop is adviseur repressie bij de VRMWB en legt uit waar nu het gevaar ligt. “De afgelopen week had je natuurlijk al bosbranden, maar het heeft afgelopen weekend geregend. Maar zodra de temperaturen weer omhoog gaan, is dat vocht weer weg en dan zijn we weer terug bij af.”

Vijftienhonderd man

Daarom zijn de brandweer en de veiligheidsregio extra op hun hoede, met zeventig kazernes door heel de regio waar zo’n vijftienhonderd man klaarstaan om het gevaar te bestrijden. “We oefenen nu ook veel op dit soort situaties. Gelukkig melden bewoners negentig procent van de natuurbranden snel en dan zijn we er snel bij.”

De brand in Oirschot liep onlangs flink uit de hand door bijzondere omstandigheden. “Door de harde wind en lage luchtvochtigheid kon de brand snel verspreiden. Dus ook al waren we er snel bij, dan ben je toch te min aan de wetten van de natuur”, legt Hop uit.

Preventieve maatregelen

Volgens Hop zullen er door klimaatverandering steeds meer dagen komen waarop er een groter brandgevaar is. “We zijn er als brandweer ook bewust van dat we vaker tegen onze grenzen aan gaan lopen. Daarom pleiten we er al jaren voor dat er kritischer gekeken moet worden naar hoe we onze natuur gebruiken en inrichten. Als een brand niet meer te blussen valt, moet je aan de brandstofknop draaien. Dat betekent dat je de vegetatie moet aanpassen op plekken waar je geen vuur wil hebben.” Deze verantwoordelijkheid ligt vooral bij de beheerders van de natuurgebieden zoals gemeenten, de provincie of particuliere eigenaren.

“Stel je een zorginstelling aan het bos voor. Als daar dan dennenbomen staan, zal een brand daar snel aanslaan aangezien die heel brandbaar zijn. Als je die vervangt met loofvegetatie, zal een brand minder snel verspreiden omdat die soort vegetatie meer vocht opneemt,”, vervolgt hij. Deze plannen hebben wel veel tijd nodig voordat het volledig werkt. “Het idee heb je zo, maar het kan zo tien tot dertig jaar duren voordat een bos ook echt weerbaar is. Daarom moeten we nu actie ondernemen, want als we er gras over laten groeien is het écht te laat.”

Groot burgerbelang

Hop legt er de nadruk op hoe belangrijk preventie is. “We hebben elf risicogebieden in de regio vanwege de bebouwing eromheen en de omvang van de gebieden. Per risicogebied werken we samen in een gebiedscommissie met onder andere gemeenten, terreinbeheerders, recreatieparken en organisaties als Natuurmonumenten en Staatsbosbeheer. Zo werken we ook samen met de gemeente Woensdrecht aan een aanpak om natuurbranden in de omgeving goed te beheersen en om een weerbare natuur te creëren. De brandweer is namelijk het vangnet, maar de crux is dat je voor de preventieve kant andere partners nodig hebt.”

“We kunnen dit niet alleen, maar elke individu kan zijn steentje bijdragen”, gaat hij verder. “Mensen kunnen zelf online via onze site kijken of er brandgevaar is. Als dat gevaar toeneemt, kan je beter stoppen met gevaarlijke activiteiten zoals barbecues houden, vuurkorven plaatsen en roken in het bos.” Verder kunnen bewoners ook naar hun eigen tuin kijken om te zien of hun planten dichtbij het huis staan of de dakgoot nog vol zit. “In Nederland zit het meeste groen dichtbij de bebouwing. In Spanje kan een bosbrand een maand doorgaan zonder dat mensen er last van hebben, maar hier heb je er binnen een uur last van.”